Blog

Ditjes en datjes...

Over hoe opvoeden vandaag òòk kan!

Erkenning als alternatief voor beloning

Jullie weten het intussen: ik ben geen voorstander van belonen in de opvoeding. Geen stickertjes; geen “als je je kamer opruimt krijg je een ijsje”; geen “goed zo’s” of “bravo’s”.

 

Ik hou er ook niet van beloningen te krijgen trouwens. Geen stickers in de winkel die me vastketenen om naar die winkel te blijven gaan. Ook voel ik me ernstig omgekocht als ik eigenlijk iets niet wil doen (een verzekering nemen, zeg maar) en ik dan wat “alsjes” naar mijn oren gesmeten krijg. Ik hou ook niet zo van “goed zo’s” of “je bent braaf’s” die mijn richting uitkomen in één of andere vermomde “voor volwassenen” taal.

 

Toch ontving ik laatst een email met daarin “sjapeau” en die email raakte me diep. Zo diep dat ik er tranen van in mijn ogen kreeg.

 

Waarin lag hem dan het verschil?

 

De persoon die me de email stuurde gaf blijk me te zien en te kennen. Hij had me beluisterd. En hij gaf me vanuit zijn beleving een gevoel van erkenning. Van gezien en gekend zijn - en daarbij nog eens gewaardeerd worden.

Dat is voor mij “erkenning”: gezien en gekend zijn - en daarbij nog eens gewaardeerd worden. En dàt, dàt is dan weer broodnodig voor kinderen.

 

Het ontbreken van erkenning is precies waarom belonen (en straffen) zo vaak diepe sporen nalaat bij kinderen - wanneer het dag na dag ingezet wordt als opvoedingstool. Een kind heeft eten en drinken nodig, zeker, én om een emotioneel gezond leven te leiden is het nodig dat een kind zich “gekend” weet; dat het “gezien wordt”. Bij belonen en straffen achterhalen opvoeders de diepere achterliggende beweegreden van kinderen vaak niet (langer) en worden kinderen enkel op hun gedrag aangesproken. Een kind voelt zich dan vaak niet begrepen en alleen. 

 

Zelfs wanneer we een kind aanspreken op een gedrag dat we niet willen aanmoedigen in onze kinderen is deze vorm van erkenning geven mogelijk én wenselijk.