Blog

Ditjes en datjes...

Over hoe opvoeden vandaag òòk kan!

Een leeg blad

“Wat een mooie tekening heb je gemaakt! Duim omhoog,” riep de serveerster mijn dochter toe vandaag toen we het restaurant verlieten met een…

leeg blad.

 

Mijn dochter van drie is extreem oplettend. Zo vertelde ze me laatst dat ze een bepaald liedje maanden geleden ook in de wagen had gehoord; op weg naar precies die en die winkel. Ze weet nog wat een meisje zei toen ze op een speeldate was, ook weer maanden geleden. Waar ze zich pijn deed, en wanneer, ook weer maanden geleden. Maak u geen illusies: uw kind is even oplettend als het mijne. Het is dankzij deze alomvattende alertheid dat kinderen zo snel opgroeien dan ze doen. Want u weet het: de jaren vliegen voorbij.

 

In ieder geval, mij ontging het niet dat de serveerster niet had opgemerkt dat mijn dochter eigenlijk niets had getekend. Ik ben er zeker van dat mijn dochter dit ook best een vreemde opmerking vond, gezien de toestand van haar blad.

 

Ik heb al heel wat blogposts (hier, hier, hier, en hier) bij elkaar geschreven over waarom wij onze dochter niet belonen. Vanavond merkte ik dat heel wat van mijn persoonlijk gevoel van onmacht ook gaat over de context van belonen. Vaak belonen we wanneer we eigenlijk niet de tijd en ruimte willen of kunnen geven om echte aandacht te schenken (“Wat heb je getekend?” “Wat vind je ervan?”). Zo worden beloningen vaak over de schouder “weggegooid” ("mooi hoor"). Kinderen krijgen dan – naast een push naar extrinsieke motivatie, de boodschap “en eigenlijk maakt het toch niet uit wat je doet” (bijvoorbeeld, “de serveerster merkte niet eens dat ik niets had getekend!”).

 Flickr Commons, Jeremie R

Flickr Commons, Jeremie R

(Kunnen we als opvoeders nog meer om machtsstrijd vragen, vraag ik me dan af? Ik beeld me namelijk in dat kinderen dan best wel willen testen of het er nu toe doet of niet? Of zij er toe doen of niet? Of de beloningen dan wel iets betekenen?)

 

Of we belonen wanneer we eigenlijk beseffen dat we iets gedaan hebben wat voorbij de grens van ons kind ging. Zo belonen we kinderen wanneer ze ons ergens heen lieten gaan terwijl ze ons eigenlijk nodig hadden. Of we belonen kinderen omdat ze flink waren bij de tandarts, terwijl ze tijdens de hele behandeling als een object werden benaderd.

 

Hoe anders zou het zijn wanneer we die “flink” zouden weglaten en hen gewoon zouden aanspreken tijdens zo'n behandeling? Hoe anders zou het zijn wanneer we hun gevoelens zouden erkennen, “nee, jij wilt echt niet dat ik wegga hé?” Hoe anders zou het zijn, zouden we eerlijk zijn: “ik heb nu echt geen tijd om je aandacht te geven, en toch wil ik graag je tekening zien. Zullen we binnen tien minuten afspreken in de keuken? Breng je dan je tekening mee? Ik wil graag horen wat je hebt gemaakt!”

 

Hoe anders zou het zijn, zouden we kinderen échte aandacht geven?