Blog

Ditjes en datjes...

Over hoe opvoeden vandaag òòk kan!

Een moeilijke situatie met je kind? Net NIET de moment om naar Facebook te grijpen.

"Steun kan iedereen gebruiken.”

Mona's laatste blogpost gelezen, iemand? Ze schrijft: “Ik zie vaak oproepen in die Facebookgroepen van moeders die om een beetje erkenning vragen. Van wildvreemden. In een viruele groep. Komaan mannekes! Dat kan toch niet de bedoeling zijn?” Helemaal mee eens.

Laat ik in diezelfde côté nog eens een ander probleem signaleren. In die virtuele groepen – en toegegeven, vaak ook in “real life” - gaan mensen niet alleen op zoek naar erkenning, maar vaak ook naar advies: hoe gaan jullie om met een bepaalde probleemsituatie? Voorbeelden allerhande: “Mijn dochter slaat”; “Mijn kind huilt en tiert wanneer ik afscheid neem in de crèche”; “Mijn zoon heeft huilbuien van ik-kan-niet-meer”; “Helleup, mijn twee kibbelen er op los”. De reacties op zo'n noodkreten volgen vaak een quasi-identiek stramien: “Hé, rustig maar, zo gaat het er bij ons thuis ook aan toe! Niets om je zorgen over te maken. Het is vervelend, da's alles!

Dit is in zekere zin een waardevolle reactie: ouders die voor een uitdagende situatie staan voelen zich minder alleen en kunnen hun emoties onderling ventileren. Zoals Mona ook schrijft, we missen vandaag helaas een "dorp" van mensen die ons ondersteunen bij de opvoeding. Maar – laat ons wel wezen – de reactie heeft ook limieten. Een situatie waarbij een kind een noodkreet uitslaat wordt “genormaliseerd”: “Oh, mijn zoon is ook zo'n type, whatcha gonna do?”

Maar... Wat is “normaal”? Gisteren nog las ik hoe zeldzaam het is dat ouders een verdiepende band opbouwen met hun kinderen. Voor velen is een oppervlakkig contact “goed genoeg”. Vele gezinnen vervallen zo in een patroon waarbij vele emoties onder de radar verdwijnen. In onze samenleving wordt nogal wat aandacht besteed aan een gedragspsychologische benadering voor de opvoeding. We willen “goed gedrag” bekomen en gaan straffen en belonen, of meer subtiel, goedkeuren en afkeuren. Zelden gaan we na waar dit gedrag vandaan komt, en wat er omgaat in ons kind. Het mag dan ook geen verbazing wekken dat hoewel in de basisnoden van de meeste kinderen is voorzien, velen onder hen zich emotioneel eenzaam voelen. Een kind dat zich op zo'n manier ongezien voelt veroorzaakt vaak oproer als signaal. De boodschap “dat is hier ook zo hoor” laat dan ook een belangrijke vraag liggen: “Wat gaat er om in jouw kind? Kan je je inleven in zijn of haar perspectief? Waarom zou hij/zij zoveel oproer veroorzaken?”

De tantrums, het "geklaag en gezaag", het huilen en tieren, er is niets mis mee. Kinderen hebben het recht hun stem te laten horen. En als ouders ervaren we allemaal periodes waarin we meer verbonden zijn met onze kinderen en een soort van “natural lows.” Gevaarlijk wordt het wanneer we die natural lows gaan normaliseren. In tijden waarin ons kind aangeeft dat het zich meer wil verbinden met ons, blijven we vaak blind voor die boodschap. Toegegeven, het kan moeilijk zijn de boodschap te ontvangen. Vaak zit die verscholen in een verpakking waarbij kinderen doen alsof we hen niet kunnen schelen, of in een verpakking van verzet. Hoewel wij ons gevoel dat er “iets wringt” in relatie met ons kind “kwijt kunnen” op het internet, blijft ons kind alleen achter. Het gaat ofwel nog meer oproer veroorzaken of het kruipt in zijn of haar schelp. Cultureel verwachten we niet eens meer een diepe relatie met onze kinderen te hebben eens de zoete babytijd voorbij is, laat staan wanneer ze tieners zijn.

Vraag mensen waar ze het meeste spijt van hebben in hun leven. Kinderen staan hierin zo centraal. Wéét dat je niet zò geïrriteerd hoeft te lopen over je kinderen dat je dit op het internet “moet kunnen ventileren.” Weet dat je kind evenzeer zit te wachten op een doorbraak in jullie situatie. Werk het samen uit, ga op zoek naar wat er gaande is, bij jou én bij je kind – en weet dat jullie situatie uniek is. Voel jullie band sterker en sterker worden. Eerlijk, een mooier geschenk kan je niet krijgen. En al zeker niet van Facebook.

We zien te weinig het “spel” van de interacties in de vele Facebookgroepen die rond ouderschap draaien. Angst, onzekerheid, schuld: “Wat als iemand anders hier wél iets mee doet?” “Goh ik heb altijd zo gereageerd, dat kan toch niet “slecht” zijn?” We trachten deze gevoelens ten stelligste te vermijden. “Nee hoor, ik kan met mijn zoon ook geen écht gesprek aangaan, 'hij zit in een fase'.” Iedereen gesust. Maar is dit wel wat we werkelijk willen?

In plaats van op Facebook op zoek te gaan naar die erkenning, dat we ok zijn als ouder, en dat ons kind ok is: laat ons dit als uitgangspunt nemen. Het is absoluut ok dat je kind het even moeilijk heeft. Jij bent absoluut ok als ouder, ook al ben je niet elke dag even “wakker” voor je kind (en dat geldt voor ieder van ons). Evenzeer is het ok om een heel fijne relatie met je kind te wensen en de stappen te zetten, wanneer het moeilijk is, om die relatie telkens weer op de rails te krijgen. Het is ook absoluut ok om – wanneer je dat doet – moeilijke emoties op je bord te krijgen. Schuld, schaamte, onzekerheid, droefheid, spijt, enzovoort. Het is ok om deze te rouwen. En het is ok om eruit te leren.

Last but not least, het is ok om te zeggen “ik vind mijn kind gewoon heel fijn” eerder dan het “culturele normaal” te volgen dat je toch zeker een pakje moet klagen en zagen over je kind “bij de jouwe pakt dat misschien, maar die van mij...!” Je kind verdient je aan zijn of haar zijde. Echt.